Klaudia Makowska, Julia Zawadzka, Monika Breza, Martyna Woltyńska, Bartosz Zwoliński, Anna Liczba, Marta Sienkiewicz, Witold Grzywiński

NIETOPERZE W WIERZENIACH I KULTURZE

Streszczenie
Tekst przedstawia postrzeganie nietoperzy w różnych obszarach geograficznych oraz w kontekście występujących w danym regionie wierzeń i mitów. W wielu społecznościach nietoperze pełnią funkcję istot symbolicznych, duchowych lub mitycznych, są zarówno wcieleniami demonów, jak i obrońcami bóstw. W Azji Południowo-Wschodniej i Chinach uznawane są za symbole szczęścia, płodności i długowieczności, w Oceanii – za przodków i duchowych opiekunów. Aborygeni przypisują im zdolność sprowadzania deszczu i łączą z mitami kosmologicznymi, natomiast afrykańskie ludy widzą w nich pośredników między światem żywych i umarłych. W obu Amerykach nietoperze pojawiają się zarówno jako pomocnicy i symbole odrodzenia, jak i demoniczne istoty związane ze śmiercią i ofiarami. Zróżnicowany wizerunek tych ssaków ukazuje, jak silnie ich tajemnicza natura i nocny tryb życia wpłynęły na wyobraźnię i duchowość człowieka.

Słowa kluczowe: nietoperze, wierzenia ludowe, symbolika zwierząt, mitologia, kultura tradycyjna, relacja człowiek–przyroda

BATS IN MYTH AND CULTURE

Summary
The text presents the perception of bats across various geographical regions and within the context of local beliefs and myths. In many societies, bats serve as symbolic, spiritual, or mythological beings, representing both demonic incarnations and divine protectors. In Southeast Asia and China, they are regarded as symbols of happiness, fertility, and longevity, while in Oceania they are seen as ancestors and spiritual guardians. Aboriginal peoples attribute to them the power to bring rain and connect them with cosmological myths, whereas African communities perceive them as intermediaries between the worlds of the living and the dead. In both Americas, bats appear as helpers and symbols of rebirth, but also as demonic creatures associated with death and sacrifice. The diversity of these representations illustrates how profoundly their mysterious nature and nocturnal lifestyle have influenced human imagination and spirituality.

Keywords: bats, folk beliefs, animal symbolism, mythology, traditional culture, human–nature relationship

Artykuł do pobrania (pdf)